
گیربکس اتوماتیک سواری چهار نوع اصلی دارد: AT با مبدل گشتاور، CVT با پولی و تسمه، دوکلاچه و AMT. ساختار و سرویس این چهار گیربکس یکی نیست و روغنها نیز فرق دارند.
در AT، توربین جای کلاچ را میگیرد و مجموعه دندههای سیارهای نسبت دنده را میسازد. تعویض بین دندههای ۱، ۲، ۳ و بالاتر با فشار روغن و ساعت گیربکس انجام میشود. راننده تعویض را بهصورت پلهای حس میکند. خرابی رایج آن تقه، تأخیر در D و R، و گاز هرز بهخاطر صفحات کلاچ یا افت فشار است.
CVT دنده ثابت ندارد. دو پولی و یک تسمه فولادی نسبت انتقال را پیوسته عوض میکنند. حرکت نرم است و بعضی مدلها برای حس آشنا، دنده شبیهسازیشده نشان میدهند. زوزهای که با سرعت بلندتر میشود، و لغزش تسمه در سربالایی، از نشانههای این گیربکس است.
دوکلاچه دندههای فرد و زوج را با دو کلاچ جدا پیشانتخاب میکند و تعویض را سریع انجام میدهد. نمونه خشک با کلاچ خشک کار میکند و به گرما و تقه هنگام شروع حرکت حساس است. نمونه تر کلاچ را در روغن نگه میدارد. این گیربکس با AT و CVT قطعات مشترک ندارد.
AMT در اصل گیربکس دستی است که کلاچ و تعویض دنده را عملگر برقی یا هیدرولیک انجام میدهد. ساختار سادهتری دارد و تعویض دنده در آن معمولاً با مکث مشخص حس میشود.
بهخاطر کیفیت روغن، روغن گیربکس اتوماتیک باید هر ۳۰ تا ۴۰ هزار کیلومتر با دستگاه عوض شود. این بازه برای طول عمر بیشتر گیربکس است. استاندارد روغن AT، CVT و دوکلاچه تر یکی نیست و جایگزین کردن آنها به مجموعه آسیب میزند.
مقایسه دقیقتر دو مدل رایج بازار در مطلب تفاوت CVT و AT آمده است.